از عنوان تغيير(تبديل يا دگرگوني)فاز در عمليات حرارتي نبايد هميشه يك تبديل كامل از يك فاز يا چند فاز به يك يا چند فاز ديگر تصور شود،بلكه فعل و انفعلاتي هم كه سبب جدايش يك فاز جديد از فاز موجود مي شود،بدون اينكه تمامي آن به فاز جديد تبديل شود،مورد توجه قرار مي دهيم.تمام اين نوع تبديل فازها با گرم و سرد كردن ايجاد مي شود و معمولاً فازهايي كه در دماهاي پايين تر شكل مي گيرند پايدارتر از فازهاي اوليه اي هستند كه در دماهاي بالاتر به وجود مي آيند.
در اكثر عمليات حرارتي فعل و انفعالاتي كه در جامدات انجام مي گيرد و مي تواند باعث تغيير يا دگرگوني فازها،شكل و اندازه ي دانه ها و ريز ساختار شود،با حركت يا جابهجايي اتم ها،يعني پديده ي نفوذ همراه است.بنابراين شرط انجام اكثر فعل و انفعالاتي كه منجر به تبديل و دگرگوني هايي در جامدات مي شود حركت يا جابجايي اتمها از موقعيتي به موقعيت ديگر است.اين جابجايي اتمها در اثر ارتعاشات كافي اتمها در دماهاي بالا در شبكه ي كريستالي و يا در ساختار زنجيره اي جامدات بي شكل(شيشه اي)در نتيجه ي پديده ي نفوذ انجام مي گيرد.بنابراين به دليل اهميت فراواني كه پديده ي نفوذ در اكثر عمليات حرارتي دارد،نخست به بررسي پديده ي نفوذ مي پردازيم